Moneta pięciozłotowa to jeden z najbardziej rozpoznawalnych elementów polskiego systemu monetarnego. Choć codziennie przechodzi przez nasze ręce, jej właściwości techniczne często pozostają niezauważone. A to właśnie one czynią ją wyjątkową wśród innych nominałów. Sprawdźmy więc dokładnie, ile waży 5 złotówka, jak wygląda i z czego została wykonana.
Ile waży 5 złotówka?
Jednym z najczęściej zadawanych pytań dotyczących monet obiegowych w Polsce jest to, jaka jest waga pięciozłotówki. Odpowiedź jest precyzyjna – moneta 5 zł waży dokładnie 6,54 grama. To czyni ją najcięższą monetą w powszechnym obiegu w Polsce.
Waga ta nie została wybrana przypadkowo. Została ona dobrana w taki sposób, aby moneta była wystarczająco solidna, ale jednocześnie nie za ciężka, by nie obciążać portfela. Równowaga ta sprawia, że moneta 5 zł jest trwała i wygodna w codziennym użytkowaniu. Znajduje zastosowanie w automatach, parkometrach i urządzeniach samoobsługowych.
Waga 5 złotówki – 6,54 g – została ustalona przez Narodowy Bank Polski i jest niezmienna od momentu wprowadzenia monety do obiegu w 1995 roku.
Co ciekawe, na podstawie tej wagi można również łatwo obliczyć wartość większej ilości monet. Na przykład 1 kilogram pięciozłotówek to około 152–153 sztuki, co odpowiada wartości około 760 zł.
Jakie są wymiary monety 5 zł?
Poza wagą, równie istotne są wymiary monety, które umożliwiają jej rozpoznanie zarówno wizualne, jak i dotykowe. Średnica monety wynosi 24 mm, co czyni ją największą monetą obiegową w Polsce pod względem rozmiaru.
Grubość pięciozłotówki to 2 mm, dzięki czemu jest na tyle solidna, by nie ulec szybkiemu zużyciu, ale też wystarczająco cienka, by wygodnie zmieścić się w portfelu czy bilonowniku. Krawędź monety jest moletowana nieregularnie, co oznacza naprzemienne paski gładkie i rowkowane. Taka konstrukcja nie tylko zwiększa bezpieczeństwo, ale też ułatwia rozpoznanie monety bez potrzeby patrzenia na nią.
Oto zestawienie parametrów technicznych monety:
| Waga | 6,54 g |
| Średnica | 24 mm |
| Grubość | 2 mm |
| Rodzaj krawędzi | Moletowana, nieregularnie ząbkowana |
Z czego zrobiona jest moneta 5 zł?
Moneta pięciozłotowa to przykład zastosowania technologii bimetalicznej. Składa się z dwóch różnych metali – pierścień wykonany jest z miedzioniklu (MN 25), a rdzeń ze stopu brązu aluminiowego (brązalu – CuAl6Ni2). Dzięki temu moneta ma charakterystyczny dwukolorowy wygląd – złocisty środek i srebrzysty pierścień.
Zastosowanie dwóch metali to nie tylko zabieg estetyczny. Ma on również funkcję zabezpieczającą – utrudnia fałszowanie i zwiększa trwałość monety. Co więcej, różnice w przewodnictwie magnetycznym między tymi dwoma metalami są wykorzystywane przez automaty do identyfikacji autentyczności monety.
Miedzionikiel
Pierścień zewnętrzny monety wykonany jest z miedzioniklu, w proporcjach 75% miedzi i 25% niklu. Miedzionikiel zapewnia wysoką odporność na ścieranie, korozję i uszkodzenia mechaniczne. Jest to materiał często wykorzystywany w produkcji monet na całym świecie.
Brązal (CuAl6Ni2)
Wewnętrzny rdzeń to stop miedzi z dodatkiem aluminium i niewielką ilością niklu. Brązal daje monetom piękny złocisty kolor, a jednocześnie jest twardy i odporny na zużycie. Dzięki temu nawet długo używana pięciozłotówka zachowuje estetyczny wygląd.
Dlaczego 5 złotówka ma dwa kolory?
Dwukolorowa konstrukcja monety 5 zł nie jest przypadkowa – to efekt technologii bimetalicznej, która zapewnia lepsze zabezpieczenie przed fałszerstwem i łatwiejsze rozpoznanie. Kolorystyczny kontrast między złotym rdzeniem a srebrzystym pierścieniem pozwala natychmiast rozpoznać tę monetę wśród innych nominałów.
Dodatkowo, różnice strukturalne i materiałowe pomiędzy dwoma elementami monety są trudne do podrobienia, co czyni 5 zł najbezpieczniejszą monetą w polskim bilonie. Wprowadzenie dwukolorowych monet było także wyrazem postępu technologicznego oraz inspiracją z zachodnich rozwiązań stosowanych m.in. w euro czy funcie brytyjskim.
Jak 5 złotówka wypada na tle innych monet?
Moneta 5 zł jest nie tylko największa pod względem wagi i rozmiaru, ale także wyróżnia się pod względem materiału i konstrukcji. Dla porównania:
- 1 zł – 5,00 g, średnica 23 mm, wykonana z miedzioniklu,
- 2 zł – 5,21 g, średnica 21,5 mm, rdzeń z miedzioniklu, pierścień z brązalu,
- 50 gr – 3,94 g, średnica 20,5 mm, miedzionikiel,
- 10 gr – 2,51 g, średnica 16,5 mm, miedzionikiel,
- 1 gr – 1,64 g, średnica 15,5 mm, stal powlekana mosiądzem.
Widać więc wyraźnie, że pięciozłotówka dominuje zarówno pod względem masy, jak i średnicy. Dzięki temu łatwo ją odróżnić nawet przez dotyk, co jest istotne dla osób z dysfunkcją wzroku.
Jak wykorzystuje się 5 złotówkę w praktyce?
Moneta o nominale 5 zł ma szerokie zastosowanie w życiu codziennym. Wiele urządzeń automatycznych, takich jak parkometry, biletomaty, czy automaty z napojami, preferuje właśnie ten nominał. Większa wartość jednej monety pozwala szybciej dokonać płatności, bez potrzeby wrzucania wielu drobniejszych monet.
Co więcej, 5 złotówka często służy jako „token” w szafkach depozytowych, wózkach sklepowych czy myjniach samochodowych. Mimo że wiele z tych urządzeń przyjmuje także 1 zł lub 2 zł, to właśnie 5 zł jest postrzegane jako najbardziej uniwersalne rozwiązanie.
Czy można sprzedać 5 złotówki na złomie?
To pytanie pojawia się od czasu do czasu, zwłaszcza w kontekście rosnących cen metali. W teorii, skoro moneta zawiera miedź, nikiel i aluminium, to mogłaby mieć pewną wartość surowcową. Jednak w praktyce wartość metali w jednej 5 złotówce jest znacznie niższa niż jej wartość nominalna.
Co więcej, sprzedaż monet obiegowych jako surowców jest w Polsce nielegalna. Obowiązujące prawo chroni środki płatnicze przed przetwarzaniem w inny sposób niż przewidziany przez Narodowy Bank Polski. Wyjątek stanowią wycofane z obiegu monety kolekcjonerskie lub bulionowe, wykonane z czystych metali szlachetnych.
Jakie są ciekawostki związane z monetą 5 zł?
Poza podstawowymi informacjami warto przyjrzeć się kilku interesującym faktom dotyczącym pięciozłotówki. Przede wszystkim, moneta ta została wprowadzona do obiegu 1 stycznia 1995 roku i od tego czasu nie zmieniła swojego wyglądu ani parametrów technicznych.
Na rynku można spotkać również wersje kolekcjonerskie monet 5 zł – specjalne edycje serii „Odkryj Polskę” czy inne emisje okolicznościowe. Choć mają one identyczne wymiary i wagę, ich wartość kolekcjonerska często przekracza nominalne 5 zł.
Warto również zauważyć, że niektóre egzemplarze z błędami menniczymi (np. przesunięty rdzeń, zniekształcone litery) osiągają znacznie wyższe ceny na aukcjach numizmatycznych. Dla kolekcjonerów mają wartość nawet kilkudziesięciu złotych.
Dlaczego warto znać wagę 5 złotówki?
Znajomość dokładnej wagi monety 5 zł może być przydatna nie tylko kolekcjonerom, ale również osobom korzystającym z automatów lub pracownikom kas fiskalnych. Automaty rozpoznają monety na podstawie ich masy, średnicy, przewodnictwa i składu chemicznego. Jeśli któraś z tych cech się nie zgadza – moneta zostanie odrzucona.
Poza tym, waga 5 złotówki może być pomocna w szybkim przeliczaniu większych ilości gotówki. Wiedząc, że 1 kg tych monet to 152 sztuki, łatwo można oszacować wartość bilonu, który posiadamy w słoiku, skarbonce czy kasetce.
Warto również pamiętać, że parametry wagowe są ściśle kontrolowane przez Narodowy Bank Polski, aby zapewnić jednolitość i wiarygodność monet w obiegu.
Co warto zapamietać?:
- Waga monety 5 zł wynosi 6,54 g, co czyni ją najcięższą monetą w obiegu w Polsce.
- Średnica monety to 24 mm, a grubość 2 mm, co sprawia, że jest największa pod względem rozmiaru w polskim bilonie.
- Moneta wykonana jest z miedzioniklu (pierścień) i brązu aluminiowego (rdzeń), co zapewnia jej trwałość i zabezpieczenie przed fałszerstwem.
- 5 złotówka jest powszechnie używana w automatach, parkometrach i jako „token” w różnych urządzeniach, co czyni ją uniwersalnym nominałem.
- Znajomość wagi i parametrów monety jest istotna dla użytkowników automatów oraz kolekcjonerów, a 1 kg pięciozłotówek to około 152 sztuki, co odpowiada wartości około 760 zł.