Liczbę dni roboczych w miesiącu ustalisz, sprawdzając dni od poniedziałku do piątku, a następnie uwzględniając święta. Wymiar czasu pracy dla pełnego etatu oblicza się według art. 130 Kodeksu pracy: (liczba pełnych tygodni × 40 godzin) + (dodatkowe dni robocze × 8 godzin) – (8 godzin za każde święto przypadające w innym dniu niż niedziela).
Wymiar czasu pracy a dni robocze
Standardowa norma czasu pracy wynosi 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy. Wymiar czasu pracy oznacza liczbę godzin, które pracownik powinien przepracować w konkretnym okresie rozliczeniowym, na przykład w miesiącu.
Sam fakt, że poniedziałek–piątek są zwykle nazywane dniami roboczymi, nie wystarcza do prawidłowego obliczenia wymiaru. Trzeba jeszcze sprawdzić święta. Święto przypadające od poniedziałku do soboty obniża wymiar o 8 godzin. Święto przypadające w niedzielę nie powoduje takiego obniżenia.
Jak obliczyć dni robocze w miesiącu?
Obliczenia wykonuj w następującej kolejności:
- Ustal pełne tygodnie – pomnóż ich liczbę przez 40 godzin.
- Policz dodatkowe dni – sprawdź, ile dni od poniedziałku do piątku pozostaje poza pełnymi tygodniami, i pomnóż tę liczbę przez 8 godzin.
- Sprawdź święta – uwzględnij święta przypadające w okresie rozliczeniowym w dni inne niż niedziela.
- Pomniejsz wynik – odejmij 8 godzin za każde takie święto, także za święto przypadające w sobotę.
Wzór dla pełnego etatu wygląda więc tak:
(pełne tygodnie × 40 godzin) + (dodatkowe dni robocze × 8 godzin) – (liczba świąt innych niż niedziela × 8 godzin)
W praktyce otrzymaną liczbę godzin można podzielić przez 8, aby ustalić liczbę pełnych dni pracy. Trzeba jednak pamiętać, że wymiar czasu pracy jest parametrem rozliczanym w godzinach, a nie tylko prostym wynikiem liczenia dni od poniedziałku do piątku.
Przykład obliczenia wymiaru czasu pracy
Załóżmy, że w styczniu 2025 roku występują cztery pełne tygodnie oraz trzy dodatkowe dni robocze. W miesiącu przypadają też dwa święta, 1 stycznia i 6 stycznia, oba w dni inne niż niedziela.
| Etap | Opis | Liczba godzin |
|---|---|---|
| Pełne tygodnie | 4 × 40 godzin | 160 godzin |
| Dodatkowe dni | 3 × 8 godzin | 24 godziny |
| Wynik przed odjęciem świąt | 160 + 24 godziny | 184 godziny |
| Święta | 2 × 8 godzin | –16 godzin |
| Wymiar końcowy | 184 – 16 godzin | 168 godzin |
W tym przykładzie pełny etat oznacza 168 godzin, czyli 21 dni pracy po 8 godzin. Gdyby jedno z tych świąt przypadało w niedzielę, odjęciu podlegałoby tylko jedno święto, a wymiar wyniósłby 176 godzin.
Co zmienia liczbę godzin do przepracowania?
Wymiar wyliczony według wzoru dotyczy pełnego etatu i określonego okresu rozliczeniowego. Na końcowy wynik wpływają także:
- Niepełny etat – wymiar dla pełnego etatu mnoży się przez część etatu. Przy 168 godzinach na pełnym etacie pracownik na 1/2 etatu ma 84 godziny, na 3/4 etatu 126 godzin, a na 1/4 etatu 42 godziny.
- Urlop wypoczynkowy – obniża wymiar o liczbę godzin zaplanowanych do przepracowania podczas urlopu.
- Usprawiedliwiona nieobecność – na przykład zwolnienie lekarskie zmniejsza wymiar o godziny przypadające do przepracowania w czasie tej nieobecności.
- Okres rozliczeniowy – obliczenia mogą dotyczyć nie tylko jednego miesiąca, lecz także dłuższego okresu, jeśli taki okres obowiązuje u pracodawcy.
Najczęstszy błąd polega na pominięciu święta w sobotę albo odjęciu święta przypadającego w niedzielę. Zgodnie z zasadą z art. 130 Kodeksu pracy pierwsze obniża wymiar o 8 godzin, drugie nie zmienia jego wysokości.
Najpierw policz pełne tygodnie i dodatkowe dni od poniedziałku do piątku, a następnie odejmij święta przypadające w dni inne niż niedziela. Tak ustalony wynik jest podstawą do rozliczenia pełnego etatu w danym okresie.
